Kuipers Muziekhuis / Onderhoud van uw piano

v Onderhoud van uw piano

Ø Basisonderhoud

tweemaal per jaar stemmen

zorg voor een goede Relatieve Luchtvochtigheid (RV)

laat eens in de 5 jaar uw piano schoonmaken en afregelen

Naast dit basisonderhoud vergt een piano onder normale omstandigheden weinig aandacht.

Ø Stemmen

Het is in ons klimaat (met de vele temperatuur- en vochtwisselingen) beslist geen overbodige luxe om uw piano minstens tweemaal per jaar te laten stemmen. Een regelmatig gestemde piano kost een goede stemmer ca. 1 uur. In het stemmen kunnen kwaliteitsverschillen zitten, houdt u hier terdege rekening mee!

Ø Luchtvochtigheid

In de akoestische piano zijn vele delen van natuurlijke materialen opgebouwd. De zangbodem, het stemblok, de toetsen, het mechaniek en de kast zijn allemaal van hout.

Vocht laat hout krimpen en uitzetten (het werkt). Hoe vochtiger het wordt, des te meer zal het hout uitzetten. En andersom ook: bij droogte zal het hout krimpen.
De Relatieve Luchtvochtigheid (RV) wordt uitgedrukt in procenten (bij 100% regent het). Tijdens strenge winters daalt de luchtvochtigheid echter wel tot 30%, de lucht is dan zeer droog.

In uw piano vertaalt dit zich als volgt: De zangbodem (8-10 mm. dunne planken aan elkaar vastgelijmd) reageert op deze verschillen in RV. De snaren hebben contact met de zangbodem via de 'kam'. Bij wisselingen in de RV staan de zangbodem meer of minder bol. De spanning op de snaren verandert dan dus ook een beetje.
Bij een lagere of een hogere RV laten ook de stempennen in het houten stemblok iets van de snaarspanning los. Deze veranderingen in de zangbodem en in het stemblok zijn steeds gering maar na verloop van een half jaar merkt de speler toch dat 'het niet meer zuiver klinkt'.

Ontstemming ontstaat eigenlijk altijd, ook al wordt er niet gespeeld.

Door te lage Relatieve Luchtvochtigheid (RV) kunnen grote problemen ontstaan zoals gescheurde zangbodems, los zittende ribben, los lopende stempennen, hamers en onderhamers die los in het mechaniek gaan zwabberen.

Wat is dan een goede luchtvochtigheid voor uw piano? Als de wijzer van de hygrometer tussen de 55-65% staat. In de winter met strenge vorst kan de wijzer wel beneden de 30% uitslaan wat veel te droog is. Daarentegen is het in de zomer vaak erg vochtig en is goed ventileren belangrijk.

Een luchtbevochtiger is bij een lage RV noodzakelijk. We noemen er een paar: de stoom verdampers, maar zeker ook de Hydroceel units en natuurlijk de alom bekende vaas met water en kranten onderin uw piano.

De stoomverdamper werkt als volgt: het koude water in de stoomverdamper wordt d.m.v. elektriciteit tot stoom verwarmd. De vrijgekomen stoom zorgt in de kamer dat de RV weer hersteld wordt.

Een Hydroceel unit (buisvormig) wordt in beugels aan de binnenkant van het voorpaneel en/of onderpaneel gehangen. Deze Hydroceel unit zorgt voor een gelijkmatige verdeling van de RV in uw piano. U vult de unit door hem 10 minuten in een gevulde badkuip te leggen (of in een speciale vulzak) daarna even goed afdrogen en in de beugels hangen. In het stookseizoen vult u de Hydroceel unit om de 2 à 4 weken.

Samengevat: Voor het totale onderhoud van uw piano zijn drie personen verantwoordelijk. De belangrijkste bent u zelf! Uw piano heeft namelijk het meest te lijden van de steeds veranderende klimatologische omstandigheden. Probeer daarom de RV (relatieve luchtvochtigheidsgraad) zo constant mogelijk te houden. Gebruik hiervoor ter controle een betrouwbare, goede digitale- of haarhygrometer en ter bevochtiging een luchtbevochtiger. Vooral bij droog weer, bijv. bij nachtvorst, is dit erg belangrijk.

Ø Laat eens in de vijf jaar uw piano schoonmaken en afregelen

Als u zolang mogelijk plezier wilt hebben van uw piano dan moet hij eens in de 5 jaar een onderhoudsbeurt hebben. Is er eerder iets mis met uw instrument? Bijvoorbeeld een gebroken snaar, een vastzittende toets of een krakend pedaal, ga dan niet zelf sleutelen, maar bel ons meteen voor een servicebezoek.

Een onderhoudsbeurt van uw piano houdt in dat de vakman de gehele piano ‘langs gaat’. Het rast, de besnaring, het mechaniek, de toetsen tot de pedalen, alles wordt schoon gemaakt en de evt. kapotte onderdelen vervangen. Ook wordt het vilt, leer, metaal schoongemaakt en evt. vervangen zodat de toetsen en het mechaniek weer goed ‘lopen’. Als dat nodig is, worden de hamerkoppen geschuurd en in model gebracht. Geprobeerd wordt om de bijgeluiden uit de piano te halen zoals kraakjes en piepjes. Bij een grote onderhoudsbeurt wordt het mechaniek af – of bijgeregeld. Wat er precies moet gebeuren, hangt af van de leeftijd en de conditie van het instrument. U maakt samen met de vakman (Kuipers Muziekhuis) een plan wat u aan uw instrument wilt laten doen en wat het mag kosten. En dit allemaal met het doel om uw piano weer in optimale conditie te brengen.

Als u uw instrument een dergelijke onderhoudsbeurt laat geven, “luistert” het weer beter naar wat u ervan verlangt (voor zover dat in het vermogen van het instrument ligt natuurlijk). Kortom: Veel instrumenten hebben meer mogelijkheden dan de eigenaar vermoedt.

ü Graag zijn wij u hierbij als leverancier en adviseur bijuitstek van dienst.

ü Kortom: samen kunnen we, tegen een relatief lage prijs uw piano in optimale conditie houden!